ghadir.tebyan.net
کد خبر : 71048
تاریخ انتشار : 20 اسفند 1393 10:52
تعداد بازدید : 185

بازتاب سعه صدر در آینه غدیر

پس صبر کردم در حالی که گویا خار در چشم و استخوان در گلوی من مانده بود. و با دیدگان خود می نگریستم که میراث مرا به غارت می برند.

تعریف سعه صدر

یعنی ظرفیت داشتن در تحمل سختی ها و ناگواری های روزگار و امتحان های الهی و همچنین حلم و صبر نیز از زیرمجموعه های سعه صدر است.

سعه صدر را می توان در رفتار منتخب پیامبر که آن را از روی عدالت به امامت و پیشوایی بعد از خود قرار داد مشاهده کرد.

پس از رحلت پیامبر و واقعه غدیر، وقتی امام علی «علیه السلام» مشغول کارهای تدفین و تجهیز پیامبر بود کسانی در سقیفه حق او را سلب کردند، امام علی «علیه السلام» درباره این واقعه در نهج البلاغه خطبه ای دارد به نام شقشقیه، ایشان می فرماید: «آگاه باشید! به خدا سوگند! ابابکر جامه خلافت را بر تن کرد، در حالی که می دانست جایگاه من نسبت به حکومت سلامی، چون محور آسیاب است به آسیاب که دور آن حرکت می کند. او می دانست که سیل عموم از دامن کوهسار من جاری است پس من ردای خلافت رها کرده و دامن جمع نموده از آن کناره گیری کردم و در این اندیشه بودم که آیا با دست تنها برای گرفتن حق خود به پا خیزم؟ یا در آن محیط خفقان زا و تاریکی که به وجود آوردند، صبر پیشه سازم؟ که پیران را فرسوده، جوان را پیر و مردان باایمان را تا قیامت و ملاقات پروردگار اندوهگین نگه می دارد! پس از ارزیابی درست، صبر و بردباری را خردمندانه تر دیدم. پس صبر کردم در حالی که گویا خار در چشم و استخوان در گلوی من مانده بود. و با دیدگان خود می نگریستم که میراث مرا به غارت می برند.»1

نمونه ای دیگر از بیانات آن حضرت که رفتار ایشان را با دشمنان طوری نشان می دهد، که امام می خواهد با آنها مدارا کند، برای مثال، در نامه 28 از نهج البلاغه خطاب به معاویه می فرماید:
«ای مرد چرا بر سر جایت نمی نشینی؟ و کوتاهی کردن هایت را به یاد نمی آوری؟ و به منزلت عقب مانده ات بازنمی گردی؟ برتری ضعیفان و پیروزی پیروزمندان به تو چه ارتباطی دارد؟ تو همواره در بیابان گمراهی سرگردان و از راه راست روی گردانی!»2

یکی دیگر از نشانه های سعه صدر امام، نامه هایی است که امام قبل از جنگ به دشمنان می فرستاد برای مثال قبل از جنگ صفین، نامه هایی به معاویه برای جلوگیری از خونریزی فرستاد. از جمله این نامه ها، نامه ای است که به معاویه در سرزمین صفین در سال 36 هجری پیش از آغاز جنگ فرستاده است.

«چه خواهی کرد، آنگاه که جامه های رنگین تو کنار رود، جامه هایی که به زیبایی دنیا زینت شده است؟ دنیا تو را به خوشی های خود فریب داده، تو را به سوی خود خوانده، و تو به دعوت آن پاسخ دادی، فرمانت داد و اطاعت کردی. همانا به زودی تو را وارد میدان خطرناکی می کند که هیچ شیر نگهدارنده ای نجاتت نمی دهد.

ای معاویه از این کار دست بکش و آماده حساب باش و آماده حوادثی باش که به سراغ تو می آید. به گمراهان فرومایه، گوش مسپار! اگر چنین نکنی به تو اعلام می دارم که در غفلت زدگی قرار گرفته ای، همانا تو نازپرورده ای هستی که شیطان بر تو حکومت می کند و با تو به آرزوهایش می رسد و چون روح و خون در سراسر وجودت جریان دارد.»3

و می توان در این زمینه به نامه های 6، 31، 32 که در آنها صبر و سعه صدر امام در بیانات ایشان به راحتی مشهود است، اشاره کرد.

سعه صدر امام علی «علیه السلام» در رفتار با خوارج

«خوارج کسانی بودند که راهشان را با علی «علیه السلام» جدا کردند، یعنی بر علی «علیه السلام» شورش کردند و خون دل به دل علی وارد می کردند و علی تا وقتی که اینها قیام مسلحانه نکرده بودند با آنها مدارا کرد حداکثر مدارا، حتی حقوق اینها را از بیت المال قطع نکرد، آزادی اینها را محدود نکرد. جلوی چشم دیگران می آمدند و به ایشان جسارت و اهانت می کردند و علی حلم می ورزید. علی بالای منبر صحبت می کرد، یکی از اینها پارازیت می داد. روزی علی بالای منبر بود، شخصی سؤالی کرد، علی بالبداهه یک جواب عالی به او داد که اسباب حیرت و تعجب همه شد و شاید همه تکبیر گفتند. یکی از خوارج آنجا بود گفت: «قاتله الله ما افقهه» خدا بکشد این را چقدر ملّاست! اصحابش خواستند که بریزند بر سر او، فرمود: چکارش دارید؟ یک فحشی به من داده، حداکثر این است که یک فحشی به او بدهید، نه، کاری به او نداشته باشید.» 4

این یک نمونه رفتار و سعه صدر ایشان با خوارج است که قسم عمده ای از دشمنان آن حضرت را تشکیل می دادند.
و این سعه صدر او باعث استواری پایه های دین شده و زمانی هم که بر مسند خلافت رسید برای پیشبرد اهداف اسلام با نبود شرایط مناسب تمام سعی خود را به کار برد.

 پی نوشت ها:

1.نهج البلاغه.

2.همان منبع.

3.نهج البلاغه.

4.سیری در سیره ائمه اطهار.

منبع:حسینی مقدم، سید اسماعیل، گلواژه غدیر


نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :